KAZAN TULDI - THE ETERNAL RITUAL OF NAVRUZ
Main Article Content
Abstract
In the historical and ethnographic oases of Uzbekistan, the ritual, named in honor of the beginning of the year, the day of joy and blessing, the day of gratitude, the boiling of the cauldron, embodies national values and traditions. The dishes prepared at the ceremony not only expressed symbolic features, but also included the preparation of ingredients from spring greens and the preparation of food from vitamin-rich foods for people emerging from winter. The article, based on historical and scientific literature and field research materials, scientifically analyzes the history, etymology, customs, semantics, ritual food and the table “kazan tuldi”, one of the important rites of Navruz.
Article Details

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
References
Аширов А. Ўзбек халқининг қадимий эътиқод ва маросимлари. – Тошкент: Ўзбекистон Миллий кутубхонаси, 2007. – Б.132. (276)
Аширов А. Ўзбек маданиятида сув. – Тошкент: Akademnashr, 2020. – Б.87.
Жабборов Р. Эзгулик тантанаси // Ўзбекистон овози. 2025 йил, 19 март. №11. 3-бет.
Жумаева Ш. Тошкент вилояти зиёратгоҳлари: ривожланиш босқичлари ва ўзига хос хусусиятлари: тарих фанлари бўйича фалсафа доктори илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс. – Тошкент, 2022. – Б.138.
Жўраев М. Ўзбек мавсумий маросим фольклори. – Тошкент: Фан, 2008. – Б.94.
Йўлдошев Н. Бухоро авлиёларининг тарихи. – Бухоро: Бухоро, 1997. – Б.11.
Маткаримова С. Хоразм ўзбекларининг анъанавий овқатланиши: Тарих фанлари доктори илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс. – Урганч, 2021. – Б.252.
Мирзаев Т. Наврўз. – Тошкент: Фан, 1992. – Б.10.
Муродов О. Древние образы мифологии у таджиков долины Зеравшана (Ответ.редакторы: О.А.Сухарева, Н.Н.Ершов). – Душ:Дониш, 1979. – С.52.
Наршахий М. Бухоро тарихи. – Тошкент: Шарқ баёзи, 1993. – Б.28.
Раджабов А. Амир Темур даврида Наврўз байрами // Ватанпарвар. 2025 йил, 21 март. №12. 23-бет.
Раззоқов Ғ., Рахимов К. Манбаларда Наврўз васфи // Бугунги Ўзбекистон. 2025 йил, 20 март. № 5-6. 9-бет.
Саиджонов М. Бухоро шаҳри ва унинг эски бинолари / таржима Х.Тўраев. – Тошкент, 2005. – Б.21.
Узбеки / отв.ред.З.Х.Арифханова, С.Н.Абашин, Д.А.Алимова; Ин-т этнологии и антропологии им. Н.Н.Миклухо-Маклая РАН; Ин-т истории АН Республики Узбекистан. – Москва: Наука,2011.– С.447.(688 с).
Шишов А. Таджики. – Ташкент: Тпография “Туркестанскаго Т-на печатного дела”, 1910. – С.347.
Эргашев А. Яхшилик ёмонликнинг устидан ғолиб чиққан муқаддас сана / http://m.qashqadaryogz.uz. 18.03.22 (мурожаат этилган сана 16.03.2025).
Ўраева Д. Наврўзда қозон тўлса... // Янги Ўзбекистон. 2025 йил, 19 март. № 55. 6-бет.
Қорабоев У. Ўзбек халқи байрамлари. – Тошкент: Шарқ, 2002. – Б.78.
Қорёғдиев З. Бухоро лўлиларининг ижтимоий ҳаёти ва маданияти: тарих фанлари бўйича фалсафа доктори илмий даражасини олиш учун ёзилган дисс. – Тошкент, 2021. – Б.124-125.
Қудратов С., Сулайманов Ҳ. Туркий халқларнинг илк ватани борасида айрим мулоҳазалар // “Жиззах воҳаси – Марказий Осиё цивилизацияси тизимида (қадимги даврдан ҳозирги кунгача)”. Республика миқёсидаги илмий-амалий конференция материаллари. – Жиззах, 2020. – Б.343. (342-344)
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти. Бухоро шаҳри. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Олот тумани. 2024 йил май.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Шофиркон тумани, Денов қишлоғи. 2024 йил май.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Вобкент тумани, Чармгарон маҳалласи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Жондор тумани, Навгари маҳалласи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Пешку тумани, Шодлик кўчаси. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти. Бухоро шаҳри, Мухтор Ашрафий маҳалласи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Ғиждувон тумани, Зарангари қишлоғи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Навоий вилояти. Навбахор тумани, Арабхона қишлоғи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти. Пешку тумани, Хуррам қишлоғи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти. Жондор тумани, Хуррам маҳалласи. 2024 йил декабр.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Ромитан тумани, Хоса қишлоғи. 2024 йил май.
Дала ёзувлари. Бухоро вилояти, Ромитан тумани, Марзия қишлоғи. 2024 йил май.
Дала ёзувлари. Навоий вилояти, Нурота тумани, Темир қобиқ қишлоғи. 2024 йил март.